Przy doborze obuwia roboczego należy wziąć pod rozwagę specyfikę branży restauracyjnej, gastronomicznej. Ciągła dynamika pracy, kontakt z gorącymi powierzchniami, ostrymi krawędziami czy potencjalnie śliskimi nawierzchniami – to codzienność pracy w gastronomii.
Należy pamiętać, że bezpieczeństwo i higiena pracy – czy to w kuchni, czy na sali – to nie tylko kwestia zgodności z przepisami, lecz przede wszystkim zdrowia i komfortu pracy pracowników. W praktyce dość często ten temat jest pomijany, zaniedbywany, często również niedoceniany, tymczasem dobór obuwia bezpiecznego dla pracowników gastronomii może mieć fundamentalne znaczenie.
Dlaczego to takie ważne
Stopy pracowników świadczących pracę w gastronomii są ciągle narażone na różnorodne zagrożenia:
• długotrwałe obciążenia powstałe na skutek wielu godzin spędzanych na nogach, co prowadzi do przemęczenia i zmęczenia, bólu stóp. Może to w konsekwencji obniżać koncentrację oraz zwiększać ryzyko wypadków przy pracy;
• powierzchnie występujące w kuchniach, pomieszczeniach gospodarczych często bywają wilgotne, tłuste, co rodzi poważne ryzyko upadku, poślizgnięcia się przez pracownika;
• upadek ciężkich, ostrych przedmiotów takich jak noże, garnki, naczynia kuchenne może doprowadzić do powstania urazów mechanicznych. W takich przypadkach solidny podnosek do ochrony palców jest niezbędny;
• obecność ostrych przedmiotów, takich jak stłuczone szkło, fragmenty metalu na podłożu, wymaga obuwia roboczego z wkładką antyprzebiciową; • olej, wrzątek, gorące ciecze czy środki czyszczące mogą doprowadzić do oparzenia, dlatego obuwie robocze powinno również uwzględniać ten aspekt – być odporne na tego typu substancje.
W branży gastronomicznej dobór bezpiecznego obuwia jest niezbędnym elementem odpowiedzialnej działalności. Często nie doceniamy tego faktu, a należy pamiętać, że to właśnie ten element garderoby staje się pierwszą linią ochrony stóp pracownika przed licznymi zagrożeniami, które czyhają w ciągach i częściach jego środowiska pracy.
Niejednokrotnie pracownicy oraz pracodawcy wyobrażają sobie obuwie robocze jako ciężkie i toporne. Dziś jednak możemy wybierać z całej gamy profesjonalnych butów, które jednocześnie łączą w sobie bezpieczeństwo i wygodę. Właśnie ten ostatni aspekt odgrywa niebagatelną rolę w tej kwestii – obuwie robocze Na co zwrócić uwagę przy doborze obuwia
• Lekkość i elastyczność – zastosowanie kompozytowych podnosków i niemetalowych wkładek antyprzebiciowych znacząco zredukuje wagę obuwia roboczego.
• Ochrona przed uderzeniami oraz przebiciami – w gastronomii upadki ostrych narzędzi czy ciężkich przedmiotów to chleb powszedni. Niesie to ze sobą realne ryzyko. Podnoski (kompozytowe, aluminiowe) i wkładki antyprzebiciowe (niemetaliczne, lżejsze i bardziej elastyczne niż stalowe) są niezbędne.
• Antypoślizgowa podeszwa – jest absolutną podstawą w kuchni oraz wszelkich obiektach gastronomicznych. Nowoczesne podeszwy zewnętrzne obuwia roboczego są odporne na paliwo, oleje, ścieranie, a ponadto mają doskonałą odporność na poślizg.
Obowiązki pracodawcy oraz wymogi prawne
Pracodawca ma obowiązek – zgodnie z art. 2377 § 1 i § 2 kodeksu pracy – dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywidualnej, czyli odzież i obuwie, które spełnia wymagania określone przez Polskie Normy, jeżeli odzież robocza własna pracownika ulega szybkiemu zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu na wymaganiach technologiczne, sanitarne lub bezpieczeństwa i higieny pracy. Zatem pracodawca wspólnie ze służbą BHP powinien ustalić w rozdzielniku przydziału odzieży roboczej rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego, uwzględniając przy tym warunki i środowisko pracy pracownika oraz kartę oceny ryzyka zawodowego.
Należy zwrócić uwagę na dwie normy, które określają rodzaj wymaganego obuwia roboczego:
1. PN-EN ISO 20347:2012 – Obuwie zawodowe: jest to norma dla obuwia roboczego, które ma cechy ochronne, ale nie jest narażone na jakiekolwiek mechaniczne ryzyka, takie jak ściskania czy uderzenia. W wielu miejscach w gastronomii będzie to minimum, jednakże rekomenduję zawsze przeprowadzenie szczegółowej oceny ryzyka danego środowiska pracy.
2. PN-EN ISO 20345:2012 – Obuwie bezpieczne: jeśli z oceny ryzyka zawodowego wynika, że pracownicy są narażeni na upadek ciężkich, ostrych przedmiotów lub przebicie podeszw, niezbędne będzie stosowanie obuwia bezpiecznego, spełniającego wymagania właśnie tej normy.
Wybór właściwego obuwia roboczego dla pracowników gastronomii to znacznie więcej aniżeli zakup butów. W mojej ocenie powinno to być przemyślana decyzja, ponieważ wpływa ona nie tylko na bezpieczeństwo, ale oraz efektywność zespołu. Tylko rzetelnie przeprowadzona ocena ryzyka zawodowego, analiza warunków i środowiska pracy przez służbę BHP wspólnie z pracodawcą pozwolą precyzyjnie określić, czy powinniśmy zastosować obuwie zawodowe (PN-EN ISO 20347:2012) czy bezpieczne (PN-EN ISO 20345:2012).
